اخبار کوتاه

آیین نامه اجرایی مددکاری اجتماعی

آيين نامه اجرايي مددكاري اجتماعي

در اجراي بندهاي (ب) و (ج) ماده قانون تبديل شوراي سرپرستي زندانها و اقدامات تاميني و تربيتي كشور به سازمان زندانها و اقدامات تاميني و تربيتي كشور مصوب ٦/١١/١٣ ٦٤ مجلس شوراي اسلامي و با اختيار حاصل از ماده ٩ قانون مذكور ، آيين نامه اجرايي مددكاري اجتماعي سازمان مذكور به شرح ذيل تصويب شد :

ماده ـ ١ :

  • الف ) مددكاري عبارت است ا ز : تلاش در جهت فراهم نمودن زمينه هدايت معنوي و مادي و شناخت تواناييها و مشكلات مددجو و سعي در بهره ور نمودن استعدادها و چاره جويي نارسائيها و مشكلات رواني، ‌اجتماعي و اقتصادي مددجو و تلاش در جهت تطبيق مقتضيات اجتماعي با شرايط فردي مددجو، فراهم آوردن شرايط پذيرش اجتماعي مددجو و سازگاري اجتماعي وي .
  • ب ) مددكار : فردي است كه به دانش مددكاري و علوم اجتماعي و مهارت در تنظيم روابط انساني مجهز است و خدمات مددكاري انجام مي دهد.
  • د) مددجو : مددجويان موضوع اين آيين نامه عبارتند از كليه افرادي كه بر اساس تصميم مراجع ذيصلاح قانوني در زندانها ،‌ بازداشتگاهها، كانونهاي اصلاح و تربيت و مراكز اقدامات تاميني و موسسات وابسته به سازمان زندانها نگهداري مي شوند . محكومان آزاد شده اي كه به مراكز مراقبت بعد از خروج معرفي شده اند و حسب اعلام خود آنان يا مديران واحدهاي ذيربط سازمان زندانها، ‌نياز به رسيدگي، مساعدت يا مراقبت دارند .

تبصره : خانواده افراد مذكور در اين ماده و نيز كليه خانواده هايي كه تحت حمايت انجمنهاي حمايت از زندانيان قرار مي گيرند و نياز آنان به خدمات مددكاري بوسيله مديران انجمنها اعلام مي شود نيز مددجو تلقي مي شوند.

ماده ٢ ـ اصول مددكاري اجتماعي
اصولي كه بايد در امر مددكاري رعايت گردد عبارتند از :

  • الف ) اصل قبول يا پذيرش مددجو: مددكار موظف است در هر شرايطي صرف نظر از جنبه هاي عقيدتي نژادي ، مالي و غيره مددجو را بپذيرد .
  • ب) اصل برقراري ارتباط يا ايجاد رابطه : مددكار سعي مي نمايد با برقراري ارتباط (فردي) مددجو را مورد شناسايي ،‌تشخيص و باز تواني قرار دهد .
  • ج) اصل توجه به كرامت انساني و حفظ شخصيت فرد : مددكار مددجوي خود را فارغ از خصوصيات و اوصاف بروني و دروني پذيرا مي باشد و نيازها و عواطف و شخصيت وي را محترم مي شمارد .
  • د) اصل مشاركت در فعاليتها : مددكار بايد تلاش نمايد كه مددجويان را در فعاليتهاي گوناگون شركت دهد تا از اين طريق زمينه بروز استعدادها و خود شكوفايي مددجو فراهم گردد.
  • هـ ) اصل راز داري حرفه اي : راز داري حرفه اي به عنوان مهمترين ركن در مددكاري اجتماعي به منظور برقراري اعتماد رعايت ميشود.
  • و) اصل خود آگاهي مددكار : مددكار بايد نسبت به ضعف ها و نقاط قوت خود آگاه بوده ، از قضاوت ارزشي و يا دخالت دادن احساسات و افكار خود در رابطه حرفه اي خودداري نمايد.
  • ز) اصل آزادي فكر و بيان آزادانه افكار : مددكار با ايجاد محيط صميمي و رفتار صريح و بيان آزادانه افكار خود امكان بيان عقايد و ا ظهار دردها و كمبودها و نيازها را براي مددجو فراهم نمايد و خطر طرد شدن ،‌ تحقير و يا مورد خيانت واقع شدن را در مددجو از بين ببرد و بدين ترتيب احساس امنيت را در وي تقويت نمايد .

ماده ٣ ـ اهداف مددكاري اجتماعي
اهداف مددكاري اجتماعي عبارتند از :

  • الف ) ايجاد زمينه هاي لازم در جهت اصلاح ،‌تربيت و تهذيب مددجويان با استفاده از كارشناسان امور فرهنگي با تكيه به فرهنگ غني اسلامي و دانش رفتار شناسي انساني .
  • ب) پيشگيري از آثار سوء ناشي از محبوس شدن فرد .
  • ج) تلاش در جهت بازسازي شخصيت مددجويان با ب هره وري از سنجش استعدادها و ظ ر فيت هاي آنان .
  • د) تلاش در جهت تغيير و تعديل تفكر مددجو و ك مك به مددجو در جهت پي بردن به واقعيتهاي زندگي
  • ه) ايجاد روحيه صبر و توكل و اميد به آينده اي روشن و تلاش در جهت رشد استعدادهاي نهفته به منظور تقويت اعتماد به نفس .
  • و) فراهم نمودن فرصت براي مسئوليت پذيري مددجويان و كمك به آنان به شناخت بيشتر با استفاده از امكانات بالقوه و بالفعل .
  • ز) آماده سازي زمينه هاي بازگشت مجدد مددجويان به زنگي اجتماعي و تسهيل شرايط پذيرش آنان در محيط خارج از زندان .
  • ح) شناسايي امكانات حرفه اي و استعدادهاي هنري و علمي و فني مددجو و پيشنهاد طرق باز تواني و اشتغال و خودكفايي مالي مددجو .


ماده ٤ ـ وظايف مددكاران اجتماعي

وظايف مددكاران اجتماعي به شرح ذيل است :

  • الف ) تنظيم و تشكيل پرونده شخصيتي مددجويان
  • ب) بررسي مسائل و مشكلات خانوادگي و رفتاري مددجويان راهنمايي و ارشاد و ارائه نظرات مشورتي از طريق مصاحبه ،‌مشاوره و راهنمايي و …
  • ج) ارائه نظرات كارشناسي به شوراي طبقه بندي و انضباطي .
  • ه) تشويق و ترغيب مددجويان به شركت در فعاليتهاي گروهي در زندان .
  • و) ارائه نظرات مشورتي به كارشناسان ،‌مسئولين زندان و مقامات قضايي در جهت رفع مشكلات مددجويان با رعايت اصل سلسله مراتب .
  • ز) ارائه نظرات مشورتي در خصوص مددجويان آزاد شده به مراجع ذيصلاح حسب ضرورت .
  • ح) شناسايي و اظهار نظر در خصوص مددجويان واجد شرايط جهت معرفي به مراكز مراقبت بعد از خروج به موسسات خدمات اجتماعي حسب ضرورت .
  • ط) بررسي وضعيت معيشتي و خانوادگي مددجويان از طريق مصاحبه با خانواده آنان و عندالاقتضاء تهيه گزارش از وضعيت زندگي خانوادگي مددجو پس از هماهنگي با رئيس زندان .
  • ي) جستجوي راه حلها ،‌بهره گرفتن از عواطف در كار ،‌ يادگيري و تمرين جديد .
  • ل) همكاري با روانپزشكان و روانشناسان تربيتي به منظور شناخت علل ناسازگاري و ناراحتي هاي رواني مددجويان.
  • م) ارتباط با مسئولان قضايي ، اداري ، اجرايي و انتظامي به منظور رفع مشكلات مددجو در حدود قوانين و مقررات مربوط، بعد از آزادي مددجو از زندان .
  • ن) مذاكره با شكات مددجويان و تلاش در جهت آزادي مددجو از زندان .
  • س) اتخاذ تدابير لازم به منظور شناسايي مددجويان نيازمند جهت معرفي به انجمن حمايت از زندانيان و ساير موسسات حمايتي به منظور دريافت هرگونه كمك .
  • ع) شناسايي و جلب همكاري افراد خير داوطلب جهت كمك به مددجويان و معرفي آنان به مراجع ذيصلاح .
  • ف) نظارت بر نحوه فعاليت مدد ياران اجتماعي و بررسي پيشنهادات آنان .
  • ص) شناسايي مددجويان نيازمند به امكانات توانبخشي و معرفي آنان به واحدهاي مربوطه حسب ضرورت .
  • ق) تشكيل جلسات گروهي با مددجويان و استفاده از راهكارهاي مناسب جهت ريشه يابي و حل مسائل و مشكلات آنان .

ماده ٥ – مددكاران بايد طبق سوگند نامه زير سوگند ياد كنند و متن سوگند نامه را امضاء نمايند
تبصره : سوگند نامه به شرح زير است :
بسم الله الرحمن الرحيم
((من )) به عنوان يك مددكار تعليم يافته حرفه اي ،‌در پيشگاه قرآن كريم به خداوند قادر متعال سوگند ياد مي كنم كه روابط حرفه اي خويش را بر طبق منشور اخلاقي مددكاري تنظيم و اجرا كنم بدينوسيله رضايت دروني و ايمان و اعتقاد خويش را به اين نكات ابراز مي دارم :
((من )) نخستين تعهد پيمان خويش را خدمت راستين به افراد گروهها و جامعه ميدانم ،‌خدمتي كه جهد در بهبود و پ ي شرفت شرايط اجتماعي را نيز شامل ميگردد.
((من )) مسئوليت خدمتي را كه به انجام دادنش مفتخرم با آغوش باز ميپذيرم .
(( من ))مسئوليت حرفه اي خويش را بر علايق شخصي ترجيح مي دهم و مي كوشم تا منافع شخصي را فداي مصالح عمومي كنم.
((من)) تعهد مي كنم كه در پنهان داشتن اسرار مردم از گزند نامحرمان كوشا باشم و اصل راز داري حرفه اي را كه از اصول مهم مددكاري است با آغوش باز مي پذيرم .
((من )) به موازين علمي، يافته ها و عقايد صاحبنظران با ديده احترام مي نگرم طريق منطق را براي بيان و تعبير آنها بر مي گزينم .
((من )) به اصول حرفه اي مددكاري اجتماعي اعتقاد كامل دارم و اعمال و رفتار خود را بر مبناي علم و ‌ تجربه و مهارتهاي مددكاري بنيان مي نهم.
(( من )) مسئوليت و وظيفه حرفه اي خود مي دانم كه عقايد و يافته هاي علمي و حرفه اي خويش را به خاطر پيشرفت برنامه هاي بهزيستي انسانها و گسترش خدمات اجتماعي، در اختيار بشريت قرار دهم و حمايتم را از اين طرحها اعلام مي دارم .
((من )) تعهد مي كنم كه در حفظ و ح م ايت از جامعه بكوشم و رد جلوگيري از اعمال غير اخلاقي و ضد ارزشهاي ديني كه توسط اشخاص حقيقي يا حقوقي در جامعه صورت مي گيرد ، كوشا باشم .
((من )) آمادگي خويش را براي تقديم خدمت لازم حرفه اي در هنگام رويدادها ي ناگهاني و حوادث غير منتظره عمومي اعلام مي دارم.
((من )) بين گفتار و كردار خويش به عنوان يك فرد اجتماعي ،‌و بين گفتار و كردار حرفه اي خود به عنوان نماينده يك موسسه در جامعه فرق قائلم و با وضوح و صراحت شايسته اين دو را از يكديگر تشخيص و تميز مي دهم .
((من )) از اين اصل كه هر حرفه اي لازمه اش تعليم و تربيت حرفه اي است پشتيباني مي كنم .
((من )) عهد مي بندم كه به ايجاد و حفظ شرايط لازمي كه در موسسه هاي مختلف ، مددكاران را قادر مي سازد تا به مفاد منشور اخلاقي عمل كنند كمك كنم .
((من)) تعهد مي كنم كه در داوري هاي حرفه اي ،‌خواستها و عواطف خويشتن را معيار سنجش قرار ندهم ،‌سعي مي كنم كه احساسات انسانها را درك كنم . از احساسات ،‌تعصبات و پيشداوري هاي شخصي دوري گزينم تا بدينوسيله به تجلي و كشف واقعيتها كمك كرده باشم .
((من )) براي تحقق بخشيدن به هدفهاي اين منشور ، تعهدات و پيمانها ي خويش را با توجه با حق تقدم موردها ،‌آنطور كه هر موقعيت ايجاب مي كند انجام مي دهم ،‌ اصول مددكاري را در نظر مي گيرم و براي انجام دادن خدمت راهي بر مي گزينم كه با روح و مفاد اين منشور اخلاقي وفق دهد .

ماده ٦ ـ وظايف مدد ياران اجتماعي :
وظايف مدد ياران اجتماعي عبارتند از :
اجراي وظايف محوله از سوي مدير زندان، مددكار مافوق از جمله امور ذيل :

  • الف ) كمك به تشكيل و تنظيم پرونده شخصيتي مددجويان با نظارت مددكار اجتماعي حسب ضرورت .
  • ب) كمك به مددكاران اجتماعي در تشكيل جلسات گروهي با مددجويان و استفاده از راهكارهاي مناسب جهت ريشه يابي و حل مسائل و مشكلات آنان با نظارت مددكار اجتماعي .
  • ج ) تشريك مساعي در درك و تشخيص مشكل مددجويان با مددكار اجتماعي .
  • د) كمك به پيگيري پرونده قضايي مددجويان و عندا ل لزوم مطالعه آن با ارائه معرفي كتبي از زندان با نظارت مددكار اجتماعي .
  • ه ) كمك به مددكار اجتماعي در خصوص رضايت شكات .
  • و) نگهداري و طبقه بندي كليه گزارشها ،‌ تشكيل پرونده و انجام ديگر مكاتبات مربوط.
  • ز) جمع آوري درخواستهاي مددجويان و ارائه آن به مددكاران اجتماعي .

تبصره :مدد ياران موظفند در جهت انجام ماموريتهاي خود حسب نظر مقامات قضايي ذيربط همكاري لازم را معمول دارند.
تبصره : سازمان زندانها و اقدامات تاميني و تربيتي كشور مي تواند جهت نيل به اهداف مندرج در ماده ٣ اين آيين نامه از خدمات مددكاران و مدد ياران اجتماعي نهادها و موسسات دولتي و غيردولتي و ساير اشخاص حقيقي به صورت افتخاري استفاده نمايد .

ماده ٧ ـ تشكيلات:

  • ١ـ در هر زندان واحد مددكاري با حضور تعداد كافي مددكار و مدد يار تشكيل مي شود .
  • ٢ـ نظرات كارشناسي مددكاران بايد به طور جدي ملحوظ نظر شوراي نظر شوراي طبقه بندي زندان و قاضي ناظر زندان قرار گيرد .
  • ٣- محاكم و قضات اجراي احكام به هنگام پيگيري مشكلات مددجويان بايد حرمت مددكاران را محفوظ داشته و نظرات آنان را استماع و در حد مقدورات قانوني مورد عمل قراردهند .
  • ٤ـ آزادي مشروط زندانيان و عفو و تخفيف مجازات زندانيان و همچنين مرخصي و ملاقات آنان در مواقعي كه مددكاران اجتماعي تشخيص مي دهند توسط رئيس زندان پيگيري خواهد شد.
  • ٥ ـ انجمن حمايت زندانيان، اداره بهزيستي و ساير موسسات خيريه در حد مقدورات با مددكاران با مددكاران اجتماعي همكاري مي كنند.

ماده ٨ ـ واحد مددكاري آمار فعاليتهاي ماهيانه خود را در ٣ نسخه تهيه و به مدير واحد خود اداره كل اقدامات تاميني سازمان زندانها و اقدامات تاميني و تربيتي كشور و رئيس دادگستري حوزه قضايي ارسال مي نمايد.

ماده ٩ ـ بودجه واحد مددكاري در بودجه ساليانه هر اداره كل منظور و از محل اعتبارات مصوب پرداخت مي شود .
ماده ١٠ ـ اين آيين نامه مشتمل بر ٩ ماده و ٤ تبصره بنا به پيشنهاد وزير دادگستري و رئيس سازمان زندانها در تاريخ ٢٦/٦/٧٩ به تصويب رئيس قوه قضائيه رسيد .

Print Friendly

نوشتن دیدگاه

آدرس پست الکترونیک شما منتشر نخواهد شد.لطفا فیلد های که دارای ستاره هستند را پر کنید *

*